آخرین بروزرسانی
1399/07/19
سه شنبه ٠٦ آبان ١٣٩٩
جستجوی پیشرفته   جستجوی وب
آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 150 | کل بازدید : 19637 
صفحه اصلي > ایمنی زیستی 
ایمنی زیستی
 

 

ایمنی محیط آزمایشگاه

1) هدف از ایجاد: ایجاد دستورالعمل جهت برقراری ایمنی محیط آزمایشگاه.

( 2دامنه کاربرد: این دستورالعمل در آزمایشگاه مرکز تحقیقات ژنتیک دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی کاربرد دارد.

(3منابع:

3-1 ISIRI-ISO 15189           استاندارد     

 2-3کتاب "مجموعه ای از مستندات سیستم مدیریت کیفیت در آزمایشگاه پزشکی " ( آزمایشگاه مرجع سلامت- انجمن آسیب شناسی ایران )"، چاپ اول ، سال .1388

 (4تعاریف :-

( 5شرح دستورالعمل:

  1-5در هنگام کار در آزمایشگاه به علایم هشدار دهنده نصب شده بر روی دیوارها، درب ورودی اطاق ها و بر روی شیشه مواد شیمیایی و بروشور کیت ها توجه نموده ، همچنین از وسایل حفاظتی مناسب مانند دستکش مناسب کار چرمی در هنگام سر و کار داشتن با وسایل داغ، خانگی جهت شستن وسایل شیشه ای و ضدعفونی کردن، لاتکس یا وینیل در هنگام کار با خون و سایر مایعات بیولوژیک)، ماسک، حفاظ صورت و عینک ایمنی استفاده نمایید.

 1-1-5توجه شود استفاده از دستکش های پلاستیکی باعث حفاظت نمی شود.

  2-5از خوردن، آشامیدن، سیگار کشیدن، آرایش کردن و استفاده از جواهرات و زینت آلات در محل کار خصوصا محل کار با مواد عفونی، به دلیل احتمال ایجاد آلودگی داخلی، و استفاده از لنز در هنگام استفاده از مواد شیمیایی جدا خودداری نمایید.

 3-5کارکنان بخش نمونه گیری هنگام نمونه گیری باید دستکش پوشیده و از گذاشتن درپوش سوزن بر روی آن جدا خودداری نمایند. در مواقعی که ناگزیر به انجام این کار هستید درپوش را روی یک سطح قرار داده و تنها با یک دست این کار را انجام دهید تا خطر فرو رفتن سوزن به دست دیگر ایجاد نشود. همچنین سوزن ها باید در سطل مخصوص دفع گردند. بعد از پر شدن دو سوم حجم سطل، آنها را با محتویاتشان اتوکلاو کرده و سپس دور بیندازید.

 1-3-5برای کارکنانی که که در آزمایشگاه کار می کنند تمامی نمونه های ارسالی می توانند بالقوه آلوده به ویروس  HIVیا دیگر عوامل بیماری زا با منشاء خونی باشند لذا احتیاطات لازم را جهت جلوگیری از آلودگی انجام دهید.

 2-3-5در صورت ایجاد واکنشهای آلرژیک ناشی از استفاده از دستکشهای لاتکس، از دستکشهای فاقد پودر یا دستکشهای جنس نیتریل، وینیل، پلیمر یا نئوپرن استفاده شود. همچنین می توان از یک دستکش پلاستیکی یکبار مصرف در زیر دستکش لاتکس استفاده نمود

توجه شود برای برخی از آزمایشات پودر لاتکس اثر ممانعتی و مخرب دارد لذا توجه به این نکته و استفاده از دستکش مناسب بدون پودر لاتکس در زمان نمونه گیری و زمان آزمایش، کیفیت نتایج را بالا می برد.

  4-5از برداشت مایعات با پیپت، با استفاده از دهان جدا خودداری کنید. برای این کار از پوار یا پی پت فیلر استفاده نمایند. همچنین قطرات انتهائی نمونه یا محلول را از پی پت با فشار زیاد خارج ننمایید زیرا ممکن است باعث ایجاد قطرات بسیار ریز ( آئروسل) شود.

 5-5هنگام حمل و نقل مواد شیمیایی، رعایت نکات ایمنی ذیل به منظور جلوگیری از افتادن و ریختن مواد شیمیایی لازم است.

 1-5-5حمل و نقل مواد شیمیایی حتی الامکان با وسایل حمل و نقل عمومی انجام نشود.

  2-5-5مواد شیمیایی خریداری شده را حتماً در محیط آزمایشگاه از فروشنده تحویل بگیرید.

  3-5-5در صورتی که می خواهید ماده شیمیایی که در ظرف شیشه ای قرار دارد ( خصوصا اگر این ماده اسید باشد) در مسافتی از آزمایشگاه جابه جا نمایید توجه کنید که درب آن محکم و غیرقابل نشت باشد. در ضمن هنگام جابه جایی آن را در ظرف نشکن دیگری مثل سطل پلاستیکی قرار داده سپس آن را حمل و نقل کنید

  4-5-5گزارش حادثه توسط مسئول ایمنی در فرم ثبت و پیگیری حوادث مخاطره آمیز و فرم گزارش حادثه، وقایع و بیماریهای شغلی ثبت گردد.

توجه: برگه اطلاعات ایمنی مواد   (MSDS) می تواند اطلاعات ارزشمندی جهت حمل و نقل و جابه جایی مواد شیمیایی به ما بدهد پس به موقع از این برگه ها که طبق دستورالعمل تهیه  MSDSمواد شیمیایی ایجاد شده است نیز استفاده کنید.

 6-5به هیچ عنوان از مخلوط کننده های خانگی در آزمایشگاه استفاده نکنید چون ممکن است نشتی داشته باشند یا ذرات معلق را در هوا آزاد نمایند. مخلوط کننده ها و همزمان های آزمایشگاهی ایمن تر هستند.

 7-5وضعیت سرپوش لوله ها و بطری ها بایستی در شرایط مناسب و عاری از عیب و نقص باشند. سرپوش ها را به نحو صحیح و محکم ببندید. توجه داشته باشیدکه واشرها شرایط مناسبی داشته باشند.

 1-7-5در حین انجام کار با همزن ها و شیکرها در ظروف فشاری ایجاد می شود که ممکن است سبب پخش ذرات معلق شود. توصیه می شود به جای شیشه از پلاستیک به ویژه لوله های پلی تترافلورواتیلن PTFEاستفاده کنید زیرا شیشه ممکن است شکسته و ذرات عفونی آزاد شود ، همچنین امکان مجروح شدن کاربر نیز وجود دارد.

  9-5مخلوط کن و شیکر را در هنگام کار به وسیله یک پوشش پلاستیکی شفاف و محکم بپوشانید. این پوشش را بعد از مصرف به خوبی ضد عفونی کنید. در صورت امکان از این وسایل با پوشش پلاستیکی آنها در یک هود بیولوژیک استفاده کنید. ظروف حاوی مواد مخلوط شده را در هود بیولوژیک باز کنید در هنگام کار با اتوکلاو رعایت مسائل ایمنی جهت جلوگیری از بروز حوادث احتمالی انجام شود.

 11-5در هنگام کار با سانتریفوژ مطمئن باشید که درب آن کاملا بسته شده است و سیستم تعادلی آن درست باشد. روتورهای متعادل نشده در چرخش ایجاد ارتعاش می کنند. در صورت شکستگی و یا مشکوک شدن به شکستن لوله سانتریفوژ ، باید فورا دستگاه را خاموش نموده و به مدت  30دقیقه صبر نمایید. اگر بعد از خاموش شدن سانتریفوژ متوجه شکستگی لوله شدید، باید بلافاصله در آن را بسته و به مدت  30دقیقه صبر نموده و سپس اقدام به تمیز نمودن و ضدعفونی کردن محل نمایید. برای انجام کار مطابق دستورالعمل چگونگی حفاظت در مواقع شکستن ظروف حاوی مواد آلوده و یا ریختن مواد آلوده عمل نمایید.

-گزارش حادثه توسط مسئول ایمنی در فرم ثبت و پیگیری حوادث مخاطره آمیز و فرم گزارش حادثه، وقایع و بیماریهای شغلی ثبت گردد.

 1-11-5از سانتریفوژ نمودن لوله های حاوی نمونه خون، ادرار، خلط و ... و یا مایعات قابل اشتعال که درپوش نداشته باشد، خودداری نمایید. در هنگام سانتریفوژ یک سیستم خلاء ایجاد می شود که باعث تبخیر مایعات می گردد که می تواند منجر به ایجاد ذرات آئروسل از مواد آلوده شده و یا سبب انفجار مایعات قابل اشتعال گردد.

 2-11-5همه کشت ها و یا نمونه هایی که در آن ها احتمال ایجاد آئروسل های عفونی وجود دارد، باید در لوله های مخصوص سانتریفوژ که کاملا محکم بسته شده باشد و در محفظه هایی با درب کاملا محکم سانتریفوژ گردد. سانتریفوژ در هنگام کار، حداقل میزان آئروسل را باید ایجاد نماید.

 3-11-5در صورتی که نمونه های با احتمال ایجاد آئروسل های عفونی  سانتریفوژ شده است حداقل 15 دقیقه صبر کرده تا آئروسل ها نشست نماید سپس درب سانتریفوژ را باز کنید.

 12-5نظافت کلی آزمایشگاه هفته ای دو بار توسط مسئول خدمات انجام شود و انجام کار در فرم مخصوص ثبت شود.

  13-5با توجه به حساسیت کار، نظافت هود با آب ژاول  5درصد یا الکل  70درصد و پس از آن بلافاصله با آب توسط کارشناس مسئول انجام گیرد.

 1-13-5برای آلودگیزدائی کابینتهای کلاس  Iو  IIمی توان از تجهیزاتی که جداگانه قابلیت تولید،گردش هوا و خنثی سازی گاز فرمالدئید را دارد استفاده نمود. انجام این روش نیاز به افراد مجرب دارد.

 2-13-5روش دیگر استفاده ی میزان مناسبی پارافرمالدئید (با غلظت نهایی  %8پارافرمالدئید در هوا) درون یک ظرف که روی پلیت گرمکن الکتریکی گذاشته میشود. همچنین درون ظرف دیگر، محلول حاوی بیکربنات آلومینیومی به میزان  %10بیش از پارافرمالدئید روی یک گرمکن الکتریکی دوم در داخل کابینت قرار داده میشود. سیم برق پلیتها خارج از کابینت درون پریز شود، تا بتوان ظروف را خارج از کابینت به وسیله خاموش و روشن کردن گرمکن کنترل کرد. توجه شود که در فضای حاوی پارافرمالدئید، از استفاده از ترکیبات هیپوکلریت (مانند مایعات سفید کننده خانگی) اکیدا خودداری گردد

توجه : اگر رطوبت نسبی زیر  %70است بایستی یک ظرف آب داغ سرباز نیز در داخل کابینت گذاشته شود، سپس درب کابینتها توسط نوار محکم بسته شده، پوشیده میشود تا بتوان از عدم نشت درون اتاق اطمینان یافت. اطراف محل ورود سیم برق به داخل کابینت نیز توسط نوار محکم بسته میشود.

 1-2-13-5ابتدا برق مربوط به گرمکن ظرف حاوی پارافرمالدئید وصل میشود و تا زمانی که تمامی پارافرمالدئید تبخیر نشده از پریز برق کشیده نشود.

 2-2-13-5سیم پلیت مربوط به ظرف دوم به برق متصل شده تا بیکربنات آلومینیوم نیز تبخیر شود، سپس پریز برق قطع شده هود برای دو بار به مدت هر بار  2ثانیه روشن میشود تا گاز بیکربنات آلومینیوم کاملاً در داخل کابینت گردش کند.

 3-13-5کابینت به مدت  30دقیقه قبل از باز شدن در جلوئی و برداشتن پوشش پلاستیکی دست نخورده باقی میماند.

 4-13-5سطوح کابینت قبل از استفاده مجدد بایستی کاملاً تمیز شود.

  14-5در صورت ایجاد آتش سوزی در آزمایشگاه از کپسول آتش نشانی به شرح نحوه استفاده زیر استفاده نموده، آتش را مهار کنید. برای استفاده از کپسول آتش نشانی به منبع ایجاد آتش توجه نموده سپس کپسول مخصوص جهت مهار آتش را استفاده نمایید.

- گزارش حادثه توسط مسئول ایمنی در فرم ثبت و پیگیری حوادث مخاطره آمیز و فرم گزارش حادثه، وقایع و بیماریهای شغلی ثبت گردد.

 

 

 1-14-5ابتدا کپسول را سرو ته کنید.

 1-1-14-5برای خاموش کردن آتش ناشی از اتصالی های برق، حتما از کپسول  CO2استفاده کنید.

 2-14-5سپس کپسول را به حالت اولیه روی زمین قرار دهید.

 3-14-5با انگشت سبابه ضامن را بکشید.

  4-14-5لوله تخلیه را به سمت آتش بگیرید.

 5-14-5به صورت جارویی (جارو کشیدن) آتش را خاموش کنید.

 6-14-5برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه به دستورالعمل   اطفا حریق مراجعه شود.

 (15-5اقدامات لازم قبل از ترک آزمایشگاه

 1-15-5ضایعات آزمایشگـاهی را شناسایی، بسته بندی و طبق مقررات استاندارد به خارج از محیط آزمایشگاه منتقل کنید تا در زمان مناسب با روش استاندارد مورد امحاء قرار گیرد.

 2-15-5تجهیزات و وسایل خراب را خاموش و با رعایت مقررات استاندارد از محیط کار (و دسترس دیگران) خارج نمایید.

 3-15-5سطوح کاری و کلیه تجهیزات مـورد استفاده را ضدعفونی کنید.

  4-15-5به هنگام اتمام کار و ترک آزمایشگاه، تجهـیزات و وسایل استفـاده نشده را به محل اصلی خود بازگردانید.

5-15-5روپوش مخصوص آزمایشــگاه را داخل آزمایشگـاه قرار دهید.

از خاموش بودن تجهیزات برقی و گازی مورد استفاده اطمینان حاصل نمایید.

 7-15-5 درب آزمایشگاه را بسته و از قفـل شدن آن اطمینان حاصل نمایید، سپس اقدام به ترک ساختمان آزمایشگاه نمایید.

(6مستندات:

 1-6فرم ثبت و پیگیری حوادث مخاطره آمیز

 6-2-فرم گزارش حادثه، وقایع و بیماریهای شغلی

 

اخبار
ویرایش ژنوم و نوبل شیمی
جایزه نوبل رشته شیمی در سال ۲۰۲۰ به طور مشترک به "امانوئل شارپنتیر"و "جنیفر ای دودنا" برای توسعه روشی برای ویرایش ژنوم تعلق گرفت.
 ١٢:٥٣ - 1399/07/19 - نظرات : ٠متن کامل >>
دسترسی سریع

کتابخانه مرکزی
انتشارات دانشگاه
سامانه علم سنجی
کتابخانه دیجیتال
سامانه نوپا 
DSpace

آدرس : اوین بلوار دانشجو، خیابان کودکیار، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، مرکز تحقیقات ژنتیک.

  تلفن مرکز : 22180138-021

دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشیمعاونت تحقیقات و فناوریفرم ارتباطآرشیو اخبارنقشه سایت
Copyright © 2009 U.S.W.R - All rights reserved .University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences